Suy thận: Dấu hiệu, nguyên nhân và phương pháp trị bệnh

Suy thận là tình trạng chức năng thận suy giảm, không còn khả năng lọc chất thải và nước dư khỏi máu, khiến độc tố tích tụ trong cơ thể. Bệnh được chia thành hai loại: suy thận cấp, có khả năng phục hồi, và suy thận mạn, là quá trình tiến triển không phục hồi, yêu cầu điều trị lâu dài.

Phân loại suy thận

Thường có 2 loại suy thận là:

• Suy thận cấp: Là sự suy giảm nhanh chóng chức năng thận trong nhiều ngày đến nhiều tuần, gây ra sự tích tụ các sản phẩm nitơ trong máu (tăng ure huyết) kèm theo hoặc không làm giảm lượng nước tiểu. Nó thường là kết quả của việc tưới máu thận không đầy đủ do chấn thương nặng, bệnh tật hoặc phẫu thuật nhưng đôi khi là do bệnh thận nội tại, tiến triển nhanh.
• Suy thận mạn: Là bệnh lâu đời, làm suy giảm dần chức năng thận. Các triệu chứng phát triển chậm và thường đã ở giai đoạn nặng.

Các giai đoạn của bệnh suy thận

Giai đoạn suy thận mạn là một cách để định lượng mức độ nghiêm trọng của nó. Suy thận mạn được phân thành 5 giai đoạn.

• Giai đoạn 1: GFR bình thường ( ≥ 90 mL/phút/1,73 m²) cộng với albumin niệu dai dẳng hoặc bệnh thận cấu trúc hoặc di truyền đã biết;
• Giai đoạn 2: GFR 60 đến 89 mL/phút/1,73 m²;
• Giai đoạn 3a: 45 đến 59 mL/phút/1,73 m²;
• Giai đoạn 3b: 30 đến 44 mL/phút/1,73 m²;
• Giai đoạn 4: GFR 15 đến 29 mL/phút/1,73 m²;
• Giai đoạn 5: GFR < 15 mL/phút/1,73 m².

Xem thêm: Các giai đoạn suy thận diễn ra như thế nào

Những dấu hiệu và triệu chứng của suy thận

Dấu hiệu suy thận gồm: mệt mỏi, buồn nôn, chán ăn, ngứa, phù, rối loạn giấc ngủ, tiểu đêm, tiểu ít hoặc nhiều, nước tiểu bất thường, chuột rút, tăng huyết áp, đau ngực, khó thở. Triệu chứng thường âm thầm ở giai đoạn đầu và rõ rệt khi bệnh tiến triển.

• Suy thận cấp: Các triệu chứng suy thận cấp có thể bao gồm chán ăn, buồn nôn và nôn. Co giật và hôn mê có thể xảy ra nếu tình trạng không được điều trị. Rối loạn dịch, điện giải và axit-bazơ phát triển nhanh chóng. Chẩn đoán dựa trên các xét nghiệm về chức năng thận, bao gồm cả creatinin huyết thanh. Chỉ số tiết niệu, kiểm tra cặn nước tiểu, các hình ảnh và các xét nghiệm khác (đôi khi bao gồm cả sinh thiết thận) là cần thiết để xác định nguyên nhân.
• Suy thận mạn: Các triệu chứng phát triển chậm và trong giai đoạn nặng bao gồm chán ăn, buồn nôn, nôn, viêm miệng, rối loạn tiêu hóa, tiểu đêm, lợm giọng, mệt mỏi, ngứa, giảm trí tuệ, co giật cơ và chuột rút, giữ nước, thiếu dinh dưỡng, bệnh thần kinh ngoại vi và co giật. Chẩn đoán dựa trên xét nghiệm chức năng thận, đôi khi là sinh thiết thận. Điều trị chủ yếu hướng vào tình trạng cơ bản nhưng bao gồm quản lý chất lỏng và điện giải, kiểm soát huyết áp, điều trị thiếu máu, các loại lọc máu và ghép thận.

Tìm hiểu thêm: Các dấu hiệu suy thận và cách phòng ngừa kịp thời

Tác động của suy thận đối với sức khỏe

Đa số các loại bệnh thận sẽ làm tổn thương các nephron (một đơn vị cấu trúc của thận). Sự tổn thương này có thể làm thận không còn khả năng lọc đầy đủ các chất thải chuyển hóa từ máu. Nếu không được chữa trị kịp thời, thận có thể ngừng hoạt động hoàn toàn và có khả năng gây tử vong.

Biến chứng có thể gặp khi mắc suy thận

Một số biến chứng suy thận có thể gặp phải bao gồm:

• Giữ nước, dẫn đến phù nề tay, chân;
• Tăng huyết áp;
• Phù phổi cấp;
• Tăng kali máu, có thể nguy hiểm tính mạng;
• Các bệnh về tim mạch;
• Xương yếu và tăng nguy cơ gãy xương;
• Gây thiếu máu;
• Làm giảm ham muốn tình dục hay gây bất lực;
• Gây tổn thương hệ thần kinh trung ương, khó tập trung, thay đổi tính khí hoặc co giật;
• Giảm phản ứng miễn dịch, khiến cơ thể dễ bị nhiễm trùng hơn.

Khi nào cần gặp bác sĩ?

Nếu có bất kỳ triệu chứng suy thận cấp và mạn nào nêu trên xảy ra, bạn nên liên hệ ngay với bác sĩ để được kiểm tra và tư vấn. Chẩn đoán và điều trị bệnh suy thận sớm sẽ giảm nguy cơ tăng nặng của bệnh và giúp bạn mau chóng hồi phục sức khỏe.

Nguyên nhân suy thận cấp

Có ba cơ chế chính gây suy thận cấp:

• Thiếu lưu lượng máu đến thận;
• Các bệnh lý tại thận;
• Tắc nghẽn nước tiểu ra khỏi thận.

Nguyên nhân bị suy thận thường gặp bao gồm:

• Chấn thương gây mất máu;
• Mất nước;
• Tổn thương thận;
• Phì đại tuyến tiền liệt;
• Tổn thương thận bởi một số thuốc hoặc chất độc;
• Các biến chứng trong thai kỳ.

Nguyên nhân gây suy thận mạn

• Bệnh đái tháo đường;
• Bệnh tăng huyết áp;
• Viêm cầu thận, viêm ống thận mô kẽ;
• Bệnh thận đa nang;
• Tắc nghẽn kéo dài đường tiết niệu bởi một số nguyên nhân;
• Trào ngược bàng quang niệu quản dẫn đến nước tiểu trào ngược lên thận;
• Viêm đài bể thận tái phát.